etymologie

Leer van de herkomst van woorden. Onze woorden zijn vaak sterk veranderde vormen van veel oudere woorden, soms ook uit andere talen. Zo gaat 'ooi' terug op dezelfde Indo-europese grondvorm als het Griekse `ois' (schaap), maar is het woord 'suiker' met de zoetstof meegekomen uit het oude India, waar het 'sarkara' heette. Etymologie dient zowel het vaststellen van verwantschap tussen talen als het reconstrueren van de (oude) geschiedenis, bijvoorbeeld handelsbetrekkingen: waar woorden worden overgenomen moeten immers contacten bestaan. Tot het begin van de negentiende eeuw kwam aan de wetenschappelijke etymologie meer fantasie dan onderzoek te pas. Een berucht voorbeeld is de Nederlander Goropius Becanus (1518-1572), die 'aantoonde' dat het Nederlands de taal van Adam en Eva geweest moest zijn. Even fantastisch is de volksetymologie: die biedt vaak fraaie, maar verzonnen verklaringen van plaatsnamen.

Quizvraag v/d week

Woord v/d week

Meest gezocht deze week

Welk irrationeel getal duidt de verhouding aan tussen de omtrek en de middellijn van een cirkel?


JUIST!NIET JUIST!

pi

Tradities > Nederlandse tradities

Sinterklaas

Bisschop van Myra die in de derde eeuw na Christus in Turkije leefde en bekend stond als kindervriend. Daarom krijgen kinderen op zijn verjaardag cadeautjes. Waarom hij sinds enkele eeuwen uit Spanje komt is niet duidelijk. Evenmin, waarom hij vanaf het midden van de negentiende eeuw een zwarte knecht, Zwarte Piet, heeft en op een schimmel rijdt, zonder problemen over de daken. Lange tijd was het de gewoonte dat kinderen op 5 december hun schoen bij de haard zetten, met iets lekkers voor het paard en een liedje zongen. Op de ochtend van Sints verjaardag (eigenlijk zijn naamdag) lagen er dan wat lekkers en een stuk speelgoed in de schoen, die door Zwarte Piet vanaf het dak door de schoorsteen waren gegooid. Ten minste als ze braaf waren geweest, anders kregen ze een roe, een handbezempje waarmee een pak slaag kon worden gegeven. Sinds enige tijd is er een maatschappelijke discussie of Zwarte Piet al dan niet rascistisch is bedoeld: zwarte knecht van witte baas. Sommigen geven daarom de voorkeur aan een Piet die in een vrolijke kleur is geschminkt of een die voorzien is van roetvegen.