Eerste Wereldoorlog

1914-1918. Van de Europese landen bleven Nederland, Noorwegen, Spanje, Zweden en Zwitserland neutraal in wat men in het Verenigd Koninkrijk nog steeds 'The Geat War' noemt, en waarvan de talloze begraafplaatsen en gedenktekens in België en Noord-Frankrijk de stille getuigen zijn.
Aan het begin van de oorlog verleende Nederland onderdak aan ongeveer 1 miljoen uit België voor het oorlogsgeweld vluchtende mensen. Nadat Duitsland verslagen was verleende de Nederlandse regering de oorlogszuchtige keizer Wilhelm II een luxe-asiel, eerst op kasteel Amerongen en vanaf 1920 tot zijn dood in 1941 in Huis Doorn met het aangrenzende bos.
In die tussenjaren waren 500.000 Nederlandse mannen gemobiliseerd in het leger ter verdediging van onze neutraliteit, werden Nederlandse vrachtschepen bij tientallen door Duitse onderzeeboten getorpedeerd en werden op het eiland Urk 2000 aan het begin van de oorlog uit België ontnapte Britse mariniers gevangen gehouden, evenals 30.000 Belgische militairen in kampen in Amersfoort, Bergen aan Zee, Harderwijk en Zeist.
Maar de neutraliteit dwong Nederland om ook Duitse soldaten die de grens overkwamen te ontwapenen en interneren, onder andere in het Gaasterland. Behalve aan het eind van de oorlog. Toen liet Nederland de via Nederland vluchtende Duitse troepen gewoon naar huis gaan. Ook werd er aan de oorlog verdiend door handel en industrie.
In 2009 publiceerde de schrijfster Conny Braam haar onderzoek naar de levering door een Amsterdamse chemische fabriek van grote hoeveelheden cocaïne aan de legers van beide zijden, om de soldaten roekelozer en heldhaftiger de dood tegemoet te laten gaan.
Zie ook Eerste Wereldoorlog in het hoofdstuk Internationale Geschiedenis 1900-2000.

Quizvraag v/d week

Woord v/d week

Meest gezocht deze week

Wat is in de klassieke muziek de aanduiding voor een langzaam tempo?


JUIST!NIET JUIST!

adagio

Aarde, weer en klimaat > weer, klimaat en atmosfeer

klimaatverandering

Het klimaat verandert voortdurend in de loop van de geologische geschiedenis. Gedurende lange perioden in de afgelopen honderden miljoenen jaren is de aarde ijsvrij geweest, afgewisseld door perioden met veel ijs. Gedurende de laatste 10.000 jaar leven we in een betrekkelijk warme periode. Naar het oordeel van de meeste klimatologen verandert het wereldwijde klimaat nu ook door menselijk toedoen.De temperatuurtoename gedurende de afgelopen 50 jaar kan waarschijnlijk grotendeels aan de invloed van de mens worden toegeschreven. Door het broeikaseffect zou het klimaat in de loop van deze eeuw nog aanzienlijk warmer kunnen worden. Over de grootte en de regionale verdeling van deze klimaatverandering bestaat nog aanzienlijke onzekerheid, zowel door onvoldoende kennis van het klimaatsysteem als door onzekerheid over de toekomstige uitstoot van broeikasgassen. Ondanks deze onzekerheid heeft een groot aantal landen, op grond van het zogeheten Voorzorgsbeginsel, afspraken gemaakt om de uitstoot van broeikasgassen te beperken.
Zie ook Klimaatverdrag, Kyoto Protocol en ijstijden.
Zie ook Klimaatconferentie Kopenhagen 2009 en Klimaatakkoord van Parijs 2015.