BEKNOPTE
ENCYCLOPEDIE
VOOR DE ALGEMENE
ONTWIKKELING

Met deze knop laat u zich verrassen. Het programma kiest willekeurig een onderwerp. U kunt deze functie ook gebruiken voor een kennisquiz.

Religie en levensbeschouwing

Religie wordt hier opgevat als een geheel van geloofsvoorstellingen en religieuze handelingen waarin een groep mensen uitdrukking geeft aan het verlangen de grote vragen van het menselijk bestaan - die van de zin van het leven en de dood - te doorgronden of te beantwoorden.
Uit deze omschrijving wordt duidelijk dat in dit hoofdstuk de buitenkant van de religie een plaats krijgt; datgene wat in bonte verscheidenheid waarneembaar is. De binnenkant, de persoonlijke beleving en religieuze ervaring van gelovigen, blijft buiten beschouwing, zij het niet helemaal. Om een selectie te maken uit de talloze religieuze voorstellingen, handelingen en instituten, hanteerde ik één begrip - heilig. Dat woord duidt het eigen terrein aan van alle religies: de betrokkenheid van gelovigen op een werkelijkheid die boven, achter of onder de bekende werkelijkheid ligt en die een beslissende invloed heeft op het lot, het leven, zelfs het heil van mensen. Heilig is al datgene waarin de aanwezigheid, activiteit of benaderbaarheid van die andere werkelijkheid, gezocht, geloofd of ervaren wordt. Zo kennen bijna alle religies heilige machten, heilige boeken, heilige tekens, heilige rituelen, heilige personen of groepen van personen, heilige plaatsen en heilige instituten. Zij hebben gemeen dat zij door gelovigen als ontmoetingspunt beschouwd worden met de of het Heilige.

Een tweede selectiecriterium was dat alleen datgene opgenomen werd waarmee men in het dagelijks leven in het Westen regelmatig, hetzij in de omgang met gelovigen zelf, hetzij via de media, in aanraking komt. Daaronder vallen religieuze voorstellingen, gestalten en instituten van christenen, joden, moslims, hindoes en boeddhisten, en van aanhangers van de nieuwere religieuze bewegingen zoals New Age, kortom: expressies van levende religies en religieuze bewegingen.
Ten slotte is een begin gemaakt met de opname van enkele niet‑religieuze levensbeschouwelijke stromingen in onze samenleving, zoals het humanisme en de vrijmetselarij.
Ook in het hoofdstuk Tradities en symboliek staan verschillende religieuze feesten en gebruiken beschreven. En natuurlijk is er het hoofdstuk De Bijbel voor de christelijke godsdiensten. Aan een apart hoofdstuk over de Islam wordt nog gewerkt. Luuk Utrecht dank ik voor zijn hulp bij de omschrijving van boeddhistische begrippen.

Pieter Holtrop (overleden in augustus 2012)


Volg CultureelWoordenboek.nl:



Gratis maar niet voor niks
De inhoud van het Cultureel Woordenboek is gratis, want de schrijvers worden niet betaald. Maar hosting en webbeheer krijgen we niet voor niks. We hebben dus wat financiële steun nodig. Wordt onze helpende vriend en maak € 12 (of meer) over. Hoe?
Kijk onder Vriend worden?

paginatop