Geschiedenis van deze website
De website www.cultureelwoordenboek.nl is voortgekomen uit het (Nieuw) Cultureel Woordenboek, uitgegeven door Ambo/Anthos, dat van 1992 tot 2005 in telkens herziene edities vele drukken beleefde. Het initiatief tot dit boek kwam voort uit de Sociaal-Wetenschappelijke Raad van de KNAW (Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen). De toenmalige president van de KNAW, David de Wied, steunde het initiatief en werd ook een van de eerste medewerkers aan het hoofdstuk Levenswetenschappen.
Toen de uitgever in 2006 besloot het boek niet meer te herdrukken, werd het idee voor een Cultureel Woordenboek op internet geboren. In 2008 werd voor dit doel een Stichting opgericht en werd voor de invulling van de website een bijdrage gekregen van het Prins Bernhard Cultuurfonds. Met deze website wordt hetzelfde doel nagestreefd als met het boek: Wat is wenselijk dat een Nederlander,aan het begin van de 21e eeuw weet - of tenminste herkent - op allerlei gebied van cultuur en wetenschap? Anders gezegd: Wat zou - in het ideale geval - tot zijn algemene ontwikkeling behoren?
In het begin van de 21e eeuw is het begrip 'canon' populair geworden. Voor verschillende kennisgebieden werd vastgelegd wat een ontwikkeld mens tenminste zou moeten weten. Zo ontstond een canon voor de Nederlandse geschiedenis, door een commissie onder voorzitterschap van Frits van Oostrom, toenmalig president van de KNAW.
In samenwerking met de Volkskrant ontwikkelde een andere groep een ‘beta-canon', om tegenwicht te bieden aan een eenzijdige nadruk op alfa-kennis en gaandeweg zagen ook canons voor andere kennisterreinen het licht. Iedere groep deed dit voor het eigen terrein.
Het bijzondere van het Cultureel Woordenboek is dat het al in het begin van de jaren negentig van de vorige eeuw - aangemoedigd door een voorbeeld voor de Verenigde Staten ontwikkeld door Donald Hirsch van de Universiteit van Virginia - een canon bood voor al die afzonderlijke terreinen te samen, in verschillende hoofdstukken bijeengebracht in één band, volgens de keuze van een zestigtal specialisten. Alleen werd dit toen nog geen canon genoemd. En dat doen we nog steeds niet.
Deze website is in ontwikkeling en zal dat ook altijd blijven. Nog niet alle geplande hoofdstukken zijn opnieuw bewerkt. Voorjaar 2010 moet dat gelukt zijn.
De website is géén Wiki, in die zin dat Jan en alleman op eigen houtje teksten kan toevoegen of wijzigen, De medewerkers leveren de teksten die de redactie vervolgens verwerkt tot teksten op de website. Wel wordt veelvuldig gebruikgemaakt van hyperlinks naar overeenkomstige maar veel uitgebreidere artikelen uit Wikipedia. Geleidelijk aan zullen ook links naar andere websites en rechtenvrije illustraties worden toegevoegd.
de Stichting Cultureel Woordenboek
Deze Stichting heeft ten doel: De verspreiding van kennis welke tot het domein van de algemene ontwikkeling gerekend kan worden. De Stichting tracht haar doel onder meer te bereiken door het inrichten en onderhouden van een of meer websites.
Bestuursleden van de Stichting zijn:
Mr Ite Rümke, voorzitter
Prof. dr Dolph Kohnstamm, secretaris-penningmeester
Dr Jannes van Everdingen, vice-voorzitter
Prof. dr Jos Dijkhuis, lid
De stichting is door de belastingdienst erkend als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI) zodat giften en donaties aan de Stichting vallen onder de fiscale aftrekregeling.Giften kunnen worden gestort op ING-rekening 4558352 van de Stichting Cultureel Woordenboek. Donateurs krijgen jaarlijks een verantwoording van het financieel beleid.
Deze website wordt ontwikkeld onder auspiciën van de
en met een bijdrage van het
varia
zoekfunctie
Wie in het zoekvenster aan de rechterkant een woord of naam intypt en op Enter drukt krijgt een overzicht te zien van alle artikelen in de verschillende hoofdstukken waarin dat woord of die naam voorkomt. Vaak is intypen van een gedeelte van dat woord of die naam al voldoende. Maar wie alleen een bekende lettercombinatie intypt krijgt natuurlijk veel te veel vindplaatsen.
doorverwijzingen
Bij veel van de onderwerpen kan worden doorgeklikt naar begrippen, namen of gebeurtenissen die elders op deze site te vinden zijn.
De meeste artikelen op deze site zijn kort gehouden. Voor wie meer van de onderwerpen wil weten is er de mogelijkheid op het Wikipedia logo links onderaan door te klikken naar hetzelfde onderwerp op Wikipedia, Naar de Nederlandstalige of, als het onderwerp daarin niet voorkomt, naar de Engelstalige Wikipedia. Als Wikipedia over het betreffende onderwerp (nog) geen artikel heeft is het Wikipedia wereldbolletje ook niet te zien.
De Stichting Cultureel Woordenboek heeft van de Wikimedia Foundation toestemming gekregen het wettelijk beschermde Wikipedia-logo (het wereldbolletje met letters) voor dit doel op deze website te gebruiken.
Bij sommige onderwerpen worden doorklikmogelijkheden gegeven naar meer gespecialiseerde websites.
illustraties
Deze website is zuinig in het aantal opgenomen illustraties. Wel kan vaak worden doorgeklikt naar websites waar wel illustraties bij de artikelen te vinden zijn. In de eerste plaats naar Wikipedia, maar bij kunstwerken ook dikwijls naar Google afbeeldingen.
auteursrechten
Er rusten copyrights op de teksten op deze website. Zonder toestemming mogen zij niet voor commerciële doeleinden worden overgenomen. Bij overname voor niet-commerciële doeleinden moet als bron vermeld worden: www.cultureelwoordenboek.nl.
uit andere bronnen overgenomen afbeeldingen
Rechthebbenden kunnen bij de redactie bezwaar maken tegen plaatsing van een afbeelding op deze website. De afbeelding zal dan subiet verwijderd worden.
De afbeeldingen in de omlijsting (‘op de achtergrond’)van deze website zijn voor het grootste deel ontleend aan de rijke verzameling illustraties met vrije licenties op Creative Commons van Wikimedia.org. De foto van Nelson Mandela staat ook op www.workforworldpeace.org. Van de meeste foto's op Commons is de fotograaf niet bekend. Uitzonderingen zijn:
- De foto van Katja Schuurman werd gemaakt door Roel Wijnants.
- De foto van Hella Haasse werd gemaakt door Carl Koppeschaar & Erik Baas.